تازا ترين
  • *خيرپور: اي ايس آءِ بلاول وساڻ جي قتل ڪيس ۾ گرفتار 2 جوابدار دهشتگردي ٽوڙ عدالت ۾ پيش *فراز راجپوت ۽ سيد ثقلين شاهه کي 7ڏينهن جو جسماني ريمانڊ پورو ٿيڻ تي اي ٽي سي ۾ پيش ڪيو ويو*
  • *کپرو: هٿونگو ۾ ليکڪ ايوب گل جي پلاٽ تي مبينا قبضي جي ڪوشش دوران جهيڙو، 2 ڄڻا زخمي *جهيڙي دوران رحمت الله ۽ قادر بخش راڄڙ زخمي ٿي پيا، اسپتال منتقل* جهيڙي جي اطلاع تي پوليس واقعي واري هنڌ پهچي وئي، تڪراري پلاٽ جو معائنو*
  • *ڪراچي ۾ 3 مهينا اڳ مبينا مقابلي ۾ مارجي ويل لاڙڪاڻي واسي جي وارثن جو احتجاجي مظاهرو *فيصل ابڙو جي وارثن پاران ڪراچي پوليس خلاف احتجاج ڪيو ويو، معاملي جي شفاف جاچ جو مطالبو *فيصل کي ڪراچي پوليس ڪوڙي مقابلي ۾ قتل ڪيو، انصاف ڪيو وڃي: وارث*
  • *راڌڻ ۾ پي ٽي آءِ اڳواڻ جي ڀاءُ سميت 3ڄڻن جي گرفتاري خلاف ٻئي ڏينهن احتجاجي مظاهرو، ڌرڻو *شهرين ۽ پي ٽي آءِ اڳواڻن سڪندر جوڻيجو جي گهر تي پوليس چڙهائي ۽ ٽن ڄڻن جي گرفتاري خلاف ڌرڻو هنيو *پوليس امين جوڻيجو ۽ سندس ٻن ڀائٽين کي ڪوڙي ڪيس ۾ گرفتار ڪيو آهي: مظاهرين*
  • *راڌڻ ۾ پي ٽي آءِ اڳواڻ جي ڀاءُ سميت 3ڄڻن جي گرفتاري خلاف ٻئي ڏينهن احتجاجي مظاهرو، ڌرڻو *شهرين ۽ پي ٽي آءِ اڳواڻن سڪندر جوڻيجو جي گهر تي پوليس چڙهائي ۽ ٽن ڄڻن جي گرفتاري خلاف ڌرڻو هنيو *پوليس امين جوڻيجو ۽ سندس ٻن ڀائٽين کي ڪوڙي ڪيس ۾ گرفتار ڪيو آهي: مظاهرين*
  • *جهڏو ۾ ڪورونا جي پکيڙ جاري، وڌيڪ 26 ڄڻن جي ٽيسٽ رپورٽ پازيٽو اچي وئي *جهڏو ۾ ڪورونا مريضن جو انگ وڌي 30 ٿي ويو *
  • *مٺي ويجهو جيپ روڊ ڪناري بيٺل ٽرالر سان ٽڪرائجي وئي، عورت فوت، 10 ڄڻا زخمي *بدين روڊ تي ڳوٺ هيلاريو پير وٽ حادثي ۾امران زال ٽاڀو ميگهواڙ فوت، امولک، مٺو ميگهواڙ ۽ ٻيا زخمي*
  • *بخشاپور ويجهو پوليس اٽالن جي ڳوٺ تي چڙهائي، 4 ڄڻا مبينا گرفتار *پوليس اٽالن لطف علي ڊومڪي تي چڙهائي ڪري عورتن ۽ معصوم ٻارڙن تي تشدد ڪيو: ڳوٺاڻا *پوليس حبيب الله، ضامن علي، ذاڪر حسين ۽ جعفر علي ڊومڪي کي کنڀي کڻي وئي: ڳوٺاڻن جو الزام*
  • *ڏهرڪي : ميرپور ماٿيلو ريلوي اسٽيشن ڀرسان اڌوڙٽ شخص جو چچريل لاش هٿ *چچريل لاش جي منڊي بهاول الدين واسي محمد عالم طور سڃاڻپ ڪئي وئي: پولس *لاش ريلوي اسٽيشن تي پيل آھي، سسي به چچريل آھي : پوليس*
  • *اسلام آباد بار ڪائونسل جون چونڊون: پولنگ عمل جاري *پنجن سيٽن تي 23اميدوارن وچ ۾ مقابلو، ساڍا 4هزار وڪيل ووٽ جو حق استعمال ڪندا*
  • *العزيزيا ۽ ايون فيلڊ ريفرنسز ۾ نواز شريف جي سزا خلاف اپيلون *اسلام آباد هاءِ ڪورٽ گذريل ٻڌڻي جو لکت ۾ حڪم نامو جاري ڪري ڇڏيو *نوازشريف جو اشتهار لڳائيندڙ ايف آئي اي آفيسر اعجاز احمد ۽ طارق 2ڊسمبر تي عدالت طلب *نوازشريف جو اشتهار برطانيا موڪليندڙ پرڏيهي کاتي جو آفيسر مبشر خان به طلب *عدالت شاهدن جا بيان قلمبند ڪرڻ بعد نوازشريف کي اشتهاري قرار ڏيندي *جسٽس عامر فاروق ۽ جسٽس محسن اختر ڪياني لکت ۾ حڪم نامو جاري ڪيو*
  • *اڳوڻي وزيراعظم نواز شريف جي والده بيگم شميم اختر جو مڙهه لندن کان لاهور آندو ويو *شهباز شريف ۽ حمزه شهباز ايئرپورٽ پهچي مڙهه وصول ڪيو *وارثن بيگم شميم اختر جو مڙهه کڻي جاتي امرا پهچايو *
  • *لاڙڪاڻي ۾ گهر ۾ باهه لڳڻ سبب سڙي زخمي ٿيل ٻارڙي فوت، فوتين جو انگ وڌي 2 ٿي ويو *ڪجهه ڏينهن اڳ ايس ايڇ او مارڪيٽ سرتاج جاگيراڻي جي گھر ۾ گئس سلينڊر مان باهه ڀڙڪي پئي هئي *باهه ۾ سڙي زخمي ٿيل ٻارڙيءَ ڪراچي جي نجي اسپتال ۾ دم ڏئي ڇڏيو *ايس ايڇ او سرتاج جاگيراڻي جي گهرواري 4ڏينهن اڳ ڪراچي جي نجي اسپتال ۾ فوت ٿي وئي هئي *
  • *ميرپورخاص ضلعي ۾ ڪورونا جا وڌيڪ 13نوان ڪيس ظاھر، متاثر گهرن ۾ آئيسوليٽ *گذريل ڏينهن 223 ماڻهن جا سيمپلز ورتا ويا ھئا، 13ڄڻن ۾ ڪورونا جي تصديق *ضلعي ۾ ڪورونا متاثرن جو انگ 1553 ٿي ويو *
  • *پني عاقل واسڻ 4 عورتن سان پنجاب ۾ جنسي ڏاڍائي جو انڪشاف، متاثر ڪٽنب ٿاڻي تي پهچي ويو، قانوني ڪارروائي جو مطالبو *ٻن زالن ۽ ڀاڄائي سميت 4 عورتن کي زيادتي جو نشانو بڻايو ويو:همٿ علي *مڇي مارڻ لاءِ پنجاب گهرائي4 عورتن سان ڏاڍائي ڪري قيد ڪيو ويو:متاثر*

وزيراعظم جي لاشعور ۾ ويٺل اسامه شهيد!

ڪجهه ڏينهن اڳ قومي اسيمبليءَ جي فلور تي اسامه بن لادن کي شهيد چوڻ واري ڳالهه تان وزير اعظم عمران خان کي هڪ ڀيرو ٻيهر جتي دنيا ۾ سخت تنقيد جو نشانو بڻايو پيو وڃي، اتي هر صحيح غلط ڳالهه ۾ موصوف جو دفاع ڪندڙ حلقا ان معاملي کي “سلپ آف ٽنگ” ٻين لفظن ۾ “ڳالهائڻ دؤران ڀلجي پوڻ” سان تعبير ڪرڻ لاءِ ڀرپور زور پيا ڏين. سائنس ۽ ٽيڪنالاجيءَ جي وزير فواد چوڌري جتي ان سڄي معاملي ۾ “زبان جو ترڪڻ” چئي وزير اعظم جو دفاع ڪرڻ جي ڪوشش ڪئي، اتي سياسي معاملن بابت صلاحڪار شهباز گِل جو بيان، پاڻ پنهنجي اندر کل جوڳو آهي. گِل صاحب جي گفتگوءَ جو تت هي آهي ته وزير اعظم ٻه ڀيرا مرڻ، هڪ ڀيري شهيد جو لفظ استعمال ڪيو، ان ڪري “مرڻ” جي ٻن لفظن مان “شهيد” جي هڪ لفظ کي ڪٽ ڪيو، جواب ۾ “مرڻ” جو لفظ بچي ٿو! هن سڄي سلسلي ۾ منهنجي هن آرٽيڪل لکڻ تائين، وزير اعظم يا پرڏيهي معاملن جي آفيس پاران ڪٿي به ڪا ترديد نظر نه آئي. البت انٽرنيٽ تي سرچ ڪندي، دنيا جي مڙني وڏين اخبارن ۾ سخت قسم جي تنقيدي راءِ موجود آهي!
“سلپ آف ٽنگ” يا ڳالهائڻ مهل ڀلجي پوڻ ڇا آهي؟ نفسيات ۾ ان عمل کي “فرائيڊين سلپ” يا “پيراپرڪسس” جي نالي سان پڻ سڏيو ويندو آهي. “فرائيڊين سلپ” تي اهو نالو جڳ مشهور نفسيات جي ماهر سگمنڊ فرائيڊ جي حوالي سان رکيو ويو. جنهن 1901ع ۾ پنهنجي ڪتاب The Psychopathology of Everyday Life ۾ بظاهر معمولي پر وڏي انگ ۾ انساني گفتگو ۾ ٿيندڙ غلطين جو مطالعو ۽ تجزيو ڪري ان کي انساني نفسيات جو نقص قرار ڏنو هو. ان سان گڏ فرائيڊ هن نتيجي تي پهتو ته ڳالهائڻ ۾ ڀلجي پوڻ دراصل انسان جي لاشعور جو ظاهر ٿيڻ آهي. ماڻهو لاشعوري طور اهي ئي ڳالهيون چاهي ٿو، جيڪي غلطي سان ڪنهن به عمل خاص ڪري ڳالهائڻ جي صورت ۾ انهن جو اڪثر اظهار ڪندو رهي ٿو.
هڪ ڀيري جڏهن فرائيڊ جي دوست غلطي سان هن کي “مسٽر فراڊ” جي نالي سان سڏي، ڪجهه لمحن ۾ ئي تصحيح ڪري “فرائيڊ” چيو ته سگمنڊ فرائيڊ، بجاءِ جو ان دوست سان ناراض ٿئي، شائستگيءَ سان چوڻ لڳو: “تون لاشعوري طور مونکي فراڊ سمجهندو آهين!” ان ڪري تنهنجي زبان مان به منهنجي نالي بجاءِ “فراڊ” جو لفظ نڪتو! ان سلسلي ۾ هڪ عورت جي ڳالهه پڻ بيان ڪئي ويندي آهي ته هوءَ پنهنجي سهيليءَ کي جڏهن اهو ٻڌائي رهي ته هوءَ ڪيتري قدر پنهنجي دوست سان پيار ڪري ٿي ته بجاءِ جو هوءَ ان جو نالو وٺي، غلطي سان پراڻي دوست جو نالو اچاري ويٺي. جنهن ڳالهه مان نفسيات جي ماهرن اندازو لڳايو ته ڇوڪريءَ جي دل مان پراڻي دوست لاءِ محبت ختم نه ٿي سگهي هئي! هن جو پراڻو سنگتي، محبت جي صورت سندس لاشعور ۾ موجود هو! اهو به سچ آهي ته انسانن جي شعور ۾ ڀلي محبتون پراڻيون ٿينديون هجن. لاشعور ۾ پيار ڪڏهن به پراڻو ناهي ٿيندو. خاص ڪري ڇوڪرين لاءِ چيو ويندو آهي ته “ڪا به ڇوڪري، زندگيِءَ ۾ ڪڏهن به پنهنجو پهريون پيار وساري ناهي سگهندي!” هو مختلف صورتن جن ۾ “فرائيڊين سلپ” پڻ هڪ آهي، ان جو اظهار ڪندي رهندي آهي.
اسان مان هر ماڻهو ڳالهائڻ وقت لاتعداد غلطيون ڪري ٿو. غلطي، پاڻ شعور جي غائب هجڻ جي نشاني آهي. انساني دماغ ۾ جڏهن شعور چند گهڙين لاءِ صحيح پر گم ٿئي ته ان جو جڳهه لاشعور والاريندو آهي، پوءِ گفتگو ۾ “فرائيڊين سلپ” هڪ عام ڳالهه ٿي وڃي ٿي.
“فرائيڊين سلپ” جي پچار ۾ ان همراهه جو ذڪر لکڻ به ضروري آهي، جيڪو هر لفظ کي اچارڻ وقت ان تي تمام گهڻو زور، مطلب هر جملي کي ٺاهي جوڙي ڳالهائڻ جي ڪوشش ڪندو هو. نتيجي ۾ هن کان تمام گهڻيون غلطيون ٿينديون هيون. اهو تجربو اسان توهان سڀني سان ضرور ٿيو هوندو ته پاڻ جڏهن پنهنجي صاحبن يا وڏي ماڻهوءَ سان ڳالهائيندا آهيون ته اڪثر غلطيون ٿي وينديون آهن. اهي پڻ ساڳيا سبب آهن، مطلب جڏهن انسان گفتگوءَ ۾ حد کان وڌيڪ احتياط ڪري ٿو ته گهڻي دٻاءَ جي ڪري شعور ٿڪجي هڪ پل لاءِ ساهي کڻي ٿو. اهو پل ئي غلطيءَ جو باعث بڻجي ٿو. پوءِ جيڪو لاشعور ۾ دٻيل هوندو اهو ئي ظاهر ٿيندو. سچ ته ان ۾ حيرت جي ڪا به ڳالهه ناهي.
“فرائيڊن سلپ” سڄي دنيا جي معاشرن جو مشهور ڪلچر رهيو آهي. هر معاشري ۾ گفتگوءَ دؤران غلطيون ٿين ٿيون، پر گفتگوءَ جون اهي غلطيون ان وقت ٽي وي چينلن ۽ اخبارن جي شهه سرخين ۾ اچي وڃن ٿيون، جڏهن اعلى رياستي يا حڪومتي عملدار ڪري ٿو. ان سلسلي ۾ پاڪستان جو هينڊسم وزير اعظم عمران خان صاحب سڀني اڳواڻن کي ملهه ماريو بيٺو آهي. اسامه بن لادن کي شهيد قرار ڏيڻ جي ڳالهه هجي يا ان کان اڳ بلاول ڀٽو زرداريءَ کي “صاحبه” چوڻ. ٻيا معاملا ته پنهنجي جاءِ تي هضم به ٿيو وڃن، پر ايترو وقت گذرڻ کانپوءِ مونکي “صاحبه” جو اهو لفظ ناهي وسريو. منهجي ويجهو اهڙو مڪروهه عمل ۽ رويو، جنهن ۾ عورتن کان ڌڪار کانسواءِ ڪجهه به ناهي! هڪ پدري معاشري ۾ جتي عورتن کي “ملڪيت” کان هيٺ درجي ۾ رکيو وڃي ٿو. اتي ملڪ جي وزير اعظم آڪسفورڊ مان تعليم پرائيندڙ جي ذهن ۾ لاشعوري طور عورتن کان ڪيتري نفرت موجود آهي. سڀ ڪجهه حيرتناڪ آهي! منهنجي ويجهو اهو عمل به نهايت ڪراهت وارو آهي، جڏهن هڪ مرد ٻئي مرد کي “عورت” هجڻ جو طعنو ڏيندو آهي. پڪ سان ان مرد کان وڌيڪ احسان فراموش ڪير به نه ٿو ٿي سگهي. جيڪو پنهنجي ماءُ کي به وساري ويٺو. هن کي ان جي ٿڃ به ياد نه آئي! ايئن ناهي ته رڳو مرد پر هن پدري معاشري ۾ عورتون پڻ مردن کي “عورت” هجڻ جو مهڻو ڏينديون آهن، ڄڻ عورت ڪا گار هجي. “چوڙيون پائڻ” کان “گهر ۾ ويهڻ” جا طعنا. پوءِ اهڙين حالتن ۾ جڏهن بيحسي پنهنجي عروج تي هجي ته عمران خان صاحب تي ڀلا ڪهڙيون ميارون!؟ هن ماضيءَ ۾ خودڪشيءَ جي ڳالهه به ڪئي هئي. “جيڪڏهن مونکي قرض وٺڻو پيو ته خودڪشي ڪندس” ياد آيو، خانصاحب جو بيان. سو “فرائيڊين سلپ” کي هڪ پاسي تي رکي، هاڻي مذاق ۾ ئي خودڪشيءَ جي ڌمڪي ڏيندڙ بابت نفسياتي ماهرن کان ان جو ڇيد ڪرايون ٿا. ان کان اڳ ڪجهه سائڪالاجسٽ لکي چڪا آهن ته جيڪڏهن ڪو شخص ڀوڳن ۾ ئي خودڪشيءَ جو ذڪر ڪري ته ان تي نظر رکي وڃي. ان جي باقي عادتن کي نوٽ ڪيو وڃي ته ڪٿي هو سچ ۾ پاڻ کي نقصان نه پهچائي! ڇاڪاڻ ته اهو ڀوڳ به هن جي لاشعور کي رفليڪٽ ڪري ٿو، اهو پڻ ته جيڪڏهن اهو شخص پاڻ نه به ماري ته توهان کي نقصان ضرور ڏيندو!

Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *