Dispatch From Austria … يورپ جا سبق، نوجوانن لاءِ رستو … ڊاڪٽر محمد نواز تنيو

                 يورپ ۽ خاص طور تي آسٽريا ۾ ڪاروباري سکيا جو نظام اهڙو ٺهيل آهي، جيڪو نوجوانن کي ننڍپڻ کان ئي خودمختيار ۽ عملي زندگي لاءِ تيار ڪري ٿو. هتي تعليم رڳو ڪتابن تائين محدود نه آهي، پر شاگردن کي عملي ڪم، تجربن ۽ نون خيالن تي ڪم ڪرڻ جا موقعا ڏنا وڃن ٿا. ان ڪري نوجوانن ۾ ڪاروباري سوچ قدرتي نموني پيدا ٿئي ٿي، جيڪا کين مستقبل ۾ پنهنجو ڪاروبار شروع ڪرڻ يا نيون نوڪريون پيدا ڪرڻ لاءِ تيار ڪري ٿي. هي نظام نوجوانن کي سيکاري ٿو ته هو صرف نوڪري ڳولڻ وارا نه پر نوڪريون پيدا ڪرڻ وارا بڻجن

                 آسٽريا ۾ اسڪولن ۽ يونيورسٽين ۾ شاگردن کي صرف نظرياتي علم نه پر عملي سکيا ڏني ويندي آهي. مثال طور ڪيترن ادارن ۾ شاگردن کي گروپن ۾ ورهايو ويندو آهي ۽ انهن کي ننڍا ڪاروباري منصوبا ڏنا ويندا آهن. اهي منصوبا شاگردن کي سيکارين ٿا ته ڪاروبار ڪيئن شروع ڪجي، مارڪيٽ کي ڪيئن سمجهجي ۽ گراهڪن سان ڪيئن رابطو ڪجي. شاگرد پنهنجي منصوبي لاءِ تحقيق ڪن ٿا، خرچ ۽ آمدني جو اندازو لڳائين ٿا ۽ پنهنجي خيال کي ٻين اڳيان پيش ڪن ٿا. هن عمل سان سندن اعتماد وڌي ٿو ۽ هو سکندا آهن ته خيال کي حقيقت ۾ ڪيئن تبديل ڪجي

يورپ ۾ ڪاروباري سکيا جو هڪ اهم حصو انٽرنشپ ۽ عملي تربيت آهي. ڪيترن ملڪن ۾ شاگردن لاءِ لازمي هوندو آهي ته هو پڙهائيءَ دوران ڪنهن اداري يا ڪمپنيءَ سان ڪم ڪن. آسٽريا ۾ به شاگردن کي مختلف ڪمپنين ۾ ڪم ڪرڻ جا موقعا ملن ٿا، جتي هو سکندا آهن ته حقيقي ڪاروبار ڪيئن هلندو آهي. مثال طور، هڪ شاگرد جيڪو مارڪيٽنگ پڙهي رهيو آهي، اهو ڪنهن ڪمپنيءَ ۾ ڪم ڪري عملي طور ڏسي سگهي ٿو ته گراهڪن کي ڪيئن راغب ڪيو وڃي ٿو. اهڙي تجربي سان شاگردن جو اعتماد وڌي ٿو ۽ هو مستقبل ۾ پنهنجو ڪاروبار شروع ڪرڻ لاءِ وڌيڪ تيار ٿين ٿا

ان کان علاوه، آسٽريا ۾ نوجوانن لاءِ خاص مرڪز ۽ پروگرام به آهن، جتي هو پنهنجا ڪاروباري خيال پيش ڪري سگهن ٿا. انهن مرڪزن ۾ نوجوانن کي رهنمائي، تربيت ۽ ڪڏهن ڪڏهن مالي مدد به ڏني ويندي آهي. ڪيترين يونيورسٽين ۾ اهڙا مرڪز موجود آهن، جتي شاگرد پنهنجا خيال عملي شڪل ۾ تبديل ڪن ٿا. مثال طور، جيڪڏهن ڪنهن شاگرد وٽ نئون ڪاروباري خيال آهي، ته هو ان مرڪز ۾ وڃي ان بابت صلاح مشورا حاصل ڪري سگهي ٿو ۽ پنهنجي خيال کي بهتر بڻائي سگهي ٿو. اهي مرڪز نوجوانن لاءِ هڪ محفوظ ماحول فراهم ڪن ٿا، جتي هو بنا ڊپ جي تجربا ڪري سگهن ٿا

يورپ ۾ ٽيڪنالاجي جو استعمال به ڪاروباري سکيا ۾ اهم ڪردار ادا ڪري ٿو. نوجوانن کي سيکاريو ويندو آهي ته هو ڊجيٽل ٽولز کي ڪيئن استعمال ڪن. آسٽريا ۾ ڪيترائي نوجوان آن لائين ڪاروبار شروع ڪن ٿا، جهڙوڪ اي ڪامرس اسٽور، فري لانسنگ ۽ ڊجيٽل مارڪيٽنگ. مثال طور، هڪ نوجوان پنهنجي گهر مان آن لائين شاپ هلائي سگهي ٿو ۽ پنهنجون شيون مختلف ملڪن تائين وڪرو ڪري سگهي ٿو. هي سڀ طريقا نوجوانن کي گهٽ خرچ سان ڪاروبار شروع ڪرڻ جا موقعا ڏين ٿا ۽ انهن کي عالمي مارڪيٽ سان ڳنڍين ٿا.

ڪاروباري سکيا ۾ استادن جو ڪردار به تمام اهم آهي. يورپ ۾ استاد شاگردن کي رڳو پڙهائين نٿا، پر انهن جي رهنمائي به ڪن ٿا. اهي شاگردن کي همٿائين ٿا ته هو سوال ڪن، نوان خيال سوچين ۽ انهن تي ڪم ڪن. استاد شاگردن کي ٻڌائين ٿا ته ناڪامي به سکيا جو حصو آهي ۽ ان کان ڊڄڻ نه گهرجي. اهڙي ماحول ۾ شاگرد پاڻ کي آزاد محسوس ڪن ٿا ۽ انهن جي تخليقي صلاحيت وڌي ٿي. جڏهن شاگرد کي آزادي ملندي آهي ته هو وڌيڪ نوان تجربا ڪندو آهي.

آسٽريا ۾ حڪومت به نوجوانن جي ڪاروباري سکيا کي هٿي ڏئي ٿي. حڪومت طرفان مختلف پروگرام هلايا وڃن ٿا، جن ۾ نوجوانن کي ڪاروبار شروع ڪرڻ لاءِ مدد ڏني وڃي ٿي. انهن پروگرامن ۾ تربيت، مالي مدد ۽ ڪاروباري صلاح مشورا شامل هوندا آهن. مثال طور، جيڪڏهن ڪو نوجوان پنهنجو ننڍو ڪاروبار شروع ڪرڻ چاهي ٿو ته حڪومت کيس مالي سهائتا ۽ تربيت فراهم ڪري ٿي. اهڙي سهڪار سان نوجوانن لاءِ ڪاروبار شروع ڪرڻ آسان ٿي وڃي ٿو ۽ هو پنهنجي پيرن تي بيهڻ لڳن ٿا.

يورپ ۾ هڪ ٻيو اهم پهلو اهو آهي ته هتي ناڪاميءَ کي منفي نه پر سکيا جو حصو سمجهيو ويندو آهي. جيڪڏهن ڪو نوجوان ڪاروبار ۾ ناڪام ٿئي ٿو ته ان کي ٻيهر ڪوشش ڪرڻ لاءِ همٿايو ويندو آهي. هن سوچ سبب نوجوان خطري کڻڻ کان نه ڊڄندا آهن. هو ڄاڻن ٿا ته جيڪڏهن هو هڪ ڀيرو ناڪام ٿيندا ته ٻيهر ڪوشش ڪري سگهندا. هي رويو ڪاروباري دنيا ۾ تمام اهم آهي، ڇو ته ڪاميابي گهڻو ڪري ڪيترين ڪوششن کان پوءِ ملي ٿي.

ان کان علاوه، يورپ ۾ سماج به ڪاروباري ماڻهن کي عزت ڏئي ٿو. جيڪڏهن ڪو نوجوان پنهنجو ڪاروبار شروع ڪري ٿو ته ان کي سٺي نظر سان ڏٺو ويندو آهي. آسٽريا ۾ ڪيترائي نوجوان ننڍن ڪاروبارن سان شروع ڪن ٿا ۽ آهستي آهستي انهن کي وڌائين ٿا. سماج جي حمايت سبب نوجوانن ۾ حوصلو وڌي ٿو ۽ هو وڌيڪ محنت ڪن ٿا. جڏهن ماڻهو ڪنهن جي حوصلا افزائي ڪن ٿا ته ان جو اعتماد وڌي ٿو.

اسان لاءِ به ضروري آهي ته اسان پنهنجي تعليمي نظام ۽ سماجي سوچ ۾ تبديلي آڻيون. جيڪڏهن اسان يورپ ۽ آسٽريا جي مثالن مان سکون ۽ پنهنجي نوجوانن کي اهڙا موقعا فراهم ڪريون ته هو به خودمختيار بڻجي سگهن ٿا. اسان کي گهرجي ته اسان تعليم ۾ عملي سکيا کي وڌايون، نوجوانن کي ٽيڪنالاجي سان جوڙيون ۽ انهن کي پنهنجا خيال عملي بڻائڻ لاءِ همٿايون. اسڪولن ۽ يونيورسٽين ۾ ڪاروباري تعليم کي شامل ڪرڻ گهرجي، جيئن شاگردن کي شروع کان ئي هن شعبي جي ڄاڻ ملي

گهر ۽ سماج جو ڪردار به انتهائي اهم آهي. والدين کي گهرجي ته هو پنهنجي ٻارن کي همٿائين ته هو پنهنجا خيال ظاهر ڪن ۽ نوان تجربا ڪن. جيڪڏهن ٻار ڪنهن ڪم ۾ ناڪام ٿين ته انهن کي ڊيڄارڻ بدران انهن جي حوصلا افزائي ڪئي وڃي. اهڙي رويي سان ٻارن ۾ اعتماد پيدا ٿيندو ۽ هو مستقبل ۾ وڌيڪ بھتر ٿيندو.

 يورپ ۽ آسٽريا جا مثال ڏيکارين ٿا ته جيڪڏهن نوجوانن کي صحيح رهنمائي، سهولتون ۽ آزادي ڏني وڃي ته هو وڏيون ڪاميابيون حاصل ڪري سگهن ٿا. ڪاروباري سکيا رڳو هڪ مهارت نه پر هڪ سوچ آهي، جيڪا نوجوانن کي پنهنجي پيرن تي بيهڻ ۽ مستقبل کي روشن بڻائڻ ۾ مدد ڪري ٿي. جيڪڏهن اسان به پنهنجي نئين نسل ۾ اها سوچ پيدا ڪريون ته اسان جو سماج ۽ معيشت وڌيڪ مضبوط ٿي سگهي ٿي، ۽ نوجوان پنهنجي مستقبل کي پاڻ سنواري سگهن ٿا۔

[email protected]